450. rocznica unii polsko-litewskiej. Obchody w Lublinie

W tym roku przypada 450. rocznica zawarcia Unii Lubelskiej. Z tej okazji w niedzielę 30 czerwca w Lublinie odbędą się uroczystości upamiętniające to wydarzenie. Udział w nich wezmą m.in. marszałkowie Sejmu i Senatu, Przewodniczący Seimasu oraz najwyżsi rangą urzędnicy państwowi i szereg gości zagranicznych, w tym delegacje z Litwy, Łotwy, Estonii, Czech i Węgier.

Obchody rozpocznie Msza św. w lubelskiej archikatedrze. Następnie goście złożą kwiaty pod pomnikiem Unii Polsko-Litewskiej, a potem przeniosą się do Centrum Spotkania Kultur, gdzie odbędzie się spotkanie poświęcona europejskiemu znaczeniu dziedzictwa Unii oraz koncert. Równolegle odbędzie się uroczyste spotkanie Zgromadzenia Parlamentarnego Polska-Litwa. Obchodom będzie też towarzyszyć oficjalna prezentacja okolicznościowego znaczka pocztowego z okazji 450-lecia.

Obchody 450-lecia Unii Lubelskiej trwają od początku roku. Obejmują szereg wydarzeń kulturalnych i naukowych przypominających to historyczne wydarzenie, w tym koncerty, wystawy, spektakle teatralne i konferencje, a także gry miejskie, konkursy plastyczno-muzyczne, pokazy grup rekonstrukcyjnych czy akrobacje lotnictwa wojskowego.

Większość wydarzeń odbędzie się w miejscu symbolicznym – na Placu Litewskim, którego nazwa upamiętnia tradycję obozowania posłów litewskich podczas sejmu lubelskiego w roku 1569. Jest to również miejsce, gdzie znajduje się pomnik Unii Lubelskiej.

Po Mszy św. i uroczystej sesji Rady Miasta wyruszy barwny, renesansowy korowód z Zamku Lubelskiego na Plac Litewski. Tego dnia odbędzie się premiera oratorium „(po)mosty” Piotra Selima z udziałem lubelskiego chóru Kantylena w Bazylice oo. Dominikanów.

Dzień Unii Lubelskiej uatrakcyjni przelot akrobacyjnej grupy wojskowych samolotów Biało-Czerwone Iskry nad Placem Litewskim. Uroczystości potrwają cały dzień, po oficjalnych punktach programu pojawi się “Żywy obraz – Unia Lubelska”, czyli wydarzenie plenerowe o charakterze happeningu edukacyjno – kulturalnego polegające na odtworzeniu przez modeli ubranych w kostiumy z epoki obrazu Jana Matejki „Unia Lubelska”.

Wieczorem na scenie na Placu Litewskim zostanie wystawione widowisko teatralno-muzyczne „Klechdy Lubelskie” nawiązujące do historii zawarcia Unii Lubelskiej, ukazujące życie ówczesnego miasta, emocjonujące spory i negocjacje polityczne. W widowisku wezmą udział Lubelska Federacja Bardów oraz Poławiacze Pereł Improv Teatr. Całość wypełni scenografia rodem z XVI w.

Przez cztery dni głównych obchodów przed Wydziałem Politologii UMCS (Plac Litewski) zaplanowano ponadto atrakcje dla najmłodszych – piknik rodzinny „Lato na placu Litewskim: Festiwal Dzieci” organizowany przez Centrum Kultury w Lublinie. Będzie to wspólne, rodzinne świętowanie 450-lecia Unii Lubelskiej w miłej i radosnej konwencji z historią w tle. W programie animacje, gry i zabawy dla dzieci, a także mini plac zabaw dla najmłodszych.

Od 30 czerwca do 21 lipca na Placu Litewskim będzie prezentowana wystawa „Od Unii Lubelskiej do Unii Europejskiej”, która prezentuje miejsce Lublina w kształtowaniu się europejskiej wspólnoty narodów. Miasto ukazane jest w szerszym kontekście polskiej drogi do demokracji i integracji z Europą. Zawarcie Unii Lubelskiej, rząd Daszyńskiego, opozycja lat 80. i Lipiec 1980, rola uczelni wyższych w budowaniu wielokulturowej tożsamości miasta, i dzisiejszy Lublin, będący liderem współpracy międzynarodowej w regionie – to wkład Lublina w budowanie Europy.

Wystawa prezentuje rożne oblicza współczesnego Lublina, gdzie historia spotyka się z nowoczesnością, a tradycyjna kultura z awangardą. Ekspozycja prezentowana będzie w litewsko-ukraińskiej i polsko-angielskiej wersji językowej.

1 lipca 1569 r. na sejmie walnym w Lublinie podpisany został akt unii Wielkiego Księstwa Litewskiego i Królestwa Polskiego. Powołana w ten sposób Rzeczpospolita Obojga Narodów stała się jednym z najpotężniejszych organizmów politycznych ówczesnej Europy.

W specjalnej uchwale podjętej niedawno przez posłów podczas 82. posiedzenia Sejmu podkreślono, że „polsko-litewska unia umożliwiła narodziny wyjątkowego systemu państwowości i była jednym z najważniejszych wydarzeń stulecia na kontynencie”.